Koke

Koke vertelt een klassiek Yirgacheffe-verhaal, maar dan met extra precisie. Deze koffie komt uit de Gedeo-zone in het zuiden van Ethiopië, op ongeveer 1800 meter boven zeeniveau. Daar groeien de koffiebomen in roodbruine, vruchtbare bodems onder schaduw van inheemse bomen zoals Bibira en Cordia Africana, vaak tussen enset, de “false banana” die in veel Ethiopische tuinen thuishoort. Dat landschap, met koele nachten, langzame rijping en veel waterbronnen, geeft Koke zijn heldere, gelaagde karakter.

Achter die naam staan geen grote estates, maar een netwerk van ongeveer 1200 kleine boeren uit Birbes Kela, Koke, Konga, Wedessa en Tisho. Hun bessen worden verwerkt bij de Koke washing station en de nabijgelegen Birbes Kela washing station. Koke werd gebouwd in 2011 en kreeg vanaf 2015 gerichte kwaliteitsverbeteringen. Birbes Kela is jonger, opgericht in 2020, en wordt geleid door Semira Negash. De variëteiten Kurume, Dega en Wolisho zijn typisch voor deze streek: Kurume staat bekend om kleine kersen en een goede opbrengst, Dega past goed bij koel hoogland, en Wolisho levert grotere kersen en extra structuur in de kop.

Koke is een honey-processed koffie, een methode die in Ethiopië minder traditioneel is dan washed, maar juist daarom zo spannend kan uitpakken. Bij dit lot blijven de bessen eerst ongeveer twee dagen als hele vrucht rusten, waarna ze worden ontpulpt en verder drogen op verhoogde bedden tot het juiste vochtgehalte is bereikt. Dat drogen duurt grofweg 18 tot 21 dagen. Het effect in de kop is vaak duidelijk: meer zoetheid en meer ronding dan bij washed koffie, maar met meer helderheid en een schonere finale dan een zware natural.

De benadering van Keen Coffee sluit daar mooi op aan. Het huis werkt met direct trade en single origin koffies en brandt bewust licht, met veel aandacht voor heldere smaken en herkomst. Koke werd bovendien als filterkoffie gepositioneerd. Dat wijst op een branding die de florale tonen, het fruit en de transparantie van de verwerking wil bewaren, in plaats van ze te verstoppen achter karamellisatie of roast-dominantie. Bij zo’n koffie draait het brandprofiel niet om kracht, maar om detail.

Keen gaf voor deze release drie duidelijke smaakankers mee: papaya, lavendel en braam. Dat is een opvallende combinatie, omdat ze meteen veel zegt over de stijl van de koffie. Papaya wijst op zachte, rijpe tropische zoetheid. Lavendel suggereert een licht bloemig aroma dat eerder verfijnd dan parfumachtig is. Braam brengt dieper donker fruit en een klein beetje spanning. Samen vormen ze het beeld van een koffie die fruitig en bloemig tegelijk is, met een rijp, bijna fluweelachtig middenstuk.

In de kop lijkt Koke daardoor precies tussen washed en natural in te bewegen. Andere roasters die met vergelijkbare Koke honey-lots werkten, beschrijven een schone afdronk, een directe zoetheid voorin, levendige maar beheerste aciditeit en een body die eerder rond dan log aanvoelt. Dat past goed bij het profiel dat Keen benoemt. Verwacht dus geen agressieve citruspiek, maar een sappige opbouw, een middelvolle textuur en een nasmaak waarin donker fruit en florale tonen nog even blijven hangen.

Ook buiten de kop is dit een interessante koffie. Keen presenteert zijn assortiment als direct trade en single origin, terwijl de keten rond Koke nadrukkelijk inzet op langdurige samenwerking en kwaliteitsfeedback. De Koke washing station werkt al jaren aan betere selectie en begeleiding van boeren. In Nederlandse reisverslagen over Coop Koke wordt bovendien beschreven dat een deel van de opbrengst terugvloeit naar de gemeenschap, onder meer in betere wegen, bruggen en een schoolgebouw. Opvallend is ook wat níet wordt genoemd: keurmerken zoals Fairtrade of biologisch spelen in de beschikbare informatie geen hoofdrol.

Erkenning is er wel degelijk. Semira Negash Kedir, verbonden aan Birbes Kela, behaalde in de Ethiopia Cup of Excellence van 2021 een 24e plaats met 87,59 punten. Dat is belangrijk, niet alleen als wedstrijdresultaat, maar ook als signaal dat deze omgeving meer voortbrengt dan een mooie regionale naam. Het bevestigt dat de kwaliteit van de lots uit en rond Koke niet toevallig is, maar het gevolg van gerichte keuzes in selectie, verwerking en samenwerking.

Voor de thuisbarista is vooral relevant dat Koke door Keen als filterkoffie werd neergezet. Een specifieke V60- of espresso-receptuur voor deze release is in de publiek toegankelijke productinformatie niet terug te vinden, maar de positionering is duidelijk genoeg: deze branding mikt op helderheid en nuance in een filterzetting. Verder lijkt Koke een seizoensgebonden lot met beperkte beschikbaarheid. De Ethiopische oogst loopt van november tot maart, en externe productkaarten markeren deze release inmiddels als “unavailable” of “sold out”. Juist dat tijdelijke karakter past goed bij een koffie die zo sterk leunt op vers geoogste, expressieve lots uit Yirgacheffe.